Banner met surfmeisje aan Brouwersdam
Banner met inwoner voor woonwijk in Zierikzee
Banner van ondernemer voor vissershaven in Bruinisse

Deze geluksvogel
mag ook
zeehonden vrijlaten

Lenie t Hart

Lenie t Hart

Zeehondenmoeder

januari 2014

Schouwen-Duiveland kent maar liefst 21 kilometer toegankelijk strand met verschillende types, zoals familie- en watersportstranden. Het strand van Renesse is een belangrijke onderdeel van het totale recreatief pakket met alle mogelijke voorzieningen. Maar het strand is soms voor even niet alleen het domein van de liefhebber van zon, zee en wind.

De strandgangers ontwaren elk jaar een horde spinningfietsen met bemanning die zich in het zweet trappen om geld te verzamelen voor de Zeehondencrèche van Lenie ’t Hart in Pieterburen. Het jaarlijks evenement in juni staat bekend als Beachcycling Renesse.

Voor Lenie zelf is het elke keer opnieuw een feest om de cheque in ontvangst te mogen nemen uit handen van wethouder Ad Verseput, die zelf ook actief deelneemt op de spinningfiets.
Met het bedrag komt een wens tot vervulling voor de zeehondenfan, het adopteren van een zeehond. Wanneer een zieke zeehond gevonden wordt, krijgt de gelukkige liefhebber een certificaat met de door hem of haar gegeven naam. Deze geluksvogel mag ook de zeehond vrijlaten wanneer deze weer terug naar zee kan en daarin staat het schone strand, onder meer bij Renesse, centraal.

Strand

De gemeente Schouwen-Duiveland werkt voortvarend aan het beheer van haar strand. Schone stranden zijn een belangrijk visitekaartje. Om het schoon te houden is nu de ondergrondse strandcontainer ingevoerd.
Het is de bedoeling om in de toekomst het aantal containers uit te breiden. Onder de noemer ‘’Strand Schoon’’ worden bezoekers, op de betreffende locaties, op het inzamelen van afval geattendeerd. Dat de stranden al schoon zijn blijkt uit de verschillende prijzen die de gemeente ontving zoals De Blauwe Vlag en ECO XXI Award.
De beste waardering is wel dat de zeehond hier haar uitvalsbasis heeft voor een gezonde terugkeer naar de zee.

Vrijwilligers

Lenie ’t Hart is te gast op het strand van Schouwen-Duiveland op een middag in juni. Als we terug gaan in de geschiedenis blijkt dat de link van Lenie met Zeeland dateert uit de periode dat haar zoon zijn studieonderwerp in deze provincie zocht. “De Zeeuwen hebben alles bewaard en gedocumenteerd”. Hierbij kwam hij ook op het spoor van een voormalige zeehondenjager uit Burgh-Haamstede. Ooit werd een felle jacht gevoerd op de zeehond.
Nu is de strijdbijl begraven en waren het vooral de Zeeuwse vrijwilligers die aan de bel trokken om de zeehond terug naar Zeeland te brengen. Lenie:” In 1988 werd actie gevoerd om de zeehond in de Zeeuwse wateren te brengen. Vanaf die tijd is het goed gegaan met de energie en passie van de mensen in het veld. Ik ben gaan houden van de Zeeuwen”.

Ze steekt de loftrompet over de vrijwilligers van wie haar eerste aanspreekpunt in Zeeland, de Middelburger Jaap van der Hiele, intussen koninklijk onderscheiden is voor zijn inzet voor zeehonden. Vooral bij de organisatie van Eerste Hulp Bij Zeezoogdieren. Zeeland heeft een plaatsje gestolen in haar hart: “De Zeeuwen, daar kun je wat mee”. Lenie hoopt dat de inzet van de vrijwilligers geborgd kan blijven, ook financieel.

Schouwen-Duiveland is voor Lenie geen onbekend gebied vanuit haar verleden. Ze vindt het schitterend maar kijkt verder dan het fraaie landschap. Haar vizier is vooral gericht op de kust, de ruimte voor de zeehonden die weer terug zijn in Zeeland. De 71-jarige ’t Hart blijft strijdbaar. Het dier blijft centraal staan in haar passie; “Ik werk altijd vanuit het dier”.

Ze startte haar activiteiten toen gemeentesecretaris en dierenvriend René Wenzel uit Uithuizen haar vroeg een handje te helpen bij de opvang van verzwakte huilers (jonge zeehonden). De crèche heeft zich inmiddels ontwikkeld tot een echt zeehondenziekenhuis, compleet met quarantaines, laboratorium, röntgenafdeling enz.
In 2012 stopte ’t Hart als directeur van de zeehondencrèche. Ze is wel aan de crèche verbonden gebleven: ze richt zich nu op internationale projecten en fondsenverwerving. Daardoor is ze veel in het buitenland tot zelfs in Zuid-Korea. “Mijn advies is er op gericht dat de samenleving het zelf gaat oppakken om de eerste hulp van zeezoogdieren te organiseren”.

Renesse

Voor Lenie ’t Hart, Nederlands bekendste dierenverzorgster, staat Renesse met stip op de kaart als het strand waar regelmatig zeehonden terug in het water van de Noordzee mogen.
Lenie ’t Hart is regelmatig in Renesse in de weer, met het uit een kistje laten van een zeehond. Maar in 2013 betrof het een zeehond van hout – en leisteen, een kunstwerk.
Om uiting te geven aan de bijzondere band tussen de zeehonden en Renesse werd namelijk op vijf locaties in en buiten de kern van het dorp een fraai beeld van een zeehond geplaatst.
De beelden zijn vervaardigd door vier verschillende kunstenaars.
Lenie ’t Hart spreekt van een uniek project. De beelden hebben allemaal een eigen naam: Glitter, Iezebelle, Jacobus, Jannes en Meneer Zeehond. De namen zijn bedacht door de leerlingen van ’t Staepel’of, de plaatselijke basisschool.
De activiteiten rond de zeehond in Renesse zorgen er voor dat het is ontpopt tot zeehondendorp en maken van Lenie een vaste gast van wethouder Ad Verseput. Elke keer als zij de badplaats bezoekt, is het feest.

Feest

Op deze middag in juni straalt Lenie ’t Hart op het Renesser strand, het is opnieuw een feestelijke gebeurtenis.
De aanleiding voor het zeehondenfeest is Tess Ruijtenberg uit Renesse. Zij wilde een spreekbeurt houden over zeehondjes, maar vond dat er dan ook eentje moest worden vrijgelaten. Tess organiseerde enthousiaste mensen om haar heen. Met als resultaat een waar feest, compleet met de vrijlating van wel vijf robben en de onthulling van strandborden met informatie over zeehonden.

Met deze actie en de hele verdere dag stond het strand van Renesse in het teken van het milieu en educatie over de zeehond.
Tess kwam, samen met honderd schoolgenoten, het strand opruimen en twee reusachtige zandsculpturen van zeehonden aanbrengen.
Lenie ’t Hart: ”Het is geweldig om te zien hoe betrokken de kinderen zijn bij de zeehond en zijn problemen. Vroeger zeiden we: “De jeugd heeft de toekomst”, maar dit geeft aan: “De jeugd bepaalt de toekomst”.

Samen met wethouder Verseput onthulde Lenie ’t Hart het eerste informatiebord over zeehonden langs de Nederlandse kust. Het bord staat inmiddels op meerdere plaatsen langs de kust van Schouwen-Duiveland, grote borden op de vier Blauwe Vlag locaties en kleinere bordjes bij alle strandpaviljoens en reddingsposten.

Lenie ’t Hart beleefde met haar geesteskind, de zeehondencrèche Pieterburen, een bijzondere mijlpaal met de opening van de expositie ‘Van Mammoet tot Zeehond’ in het museum van Strandpaviljoen “De Haven van Renesse”. „Het kan niet mooier. Zeeland is een voorbeeld”, zegt Lenie ’t Hart over de samenwerking tussen alle partijen bij de missie de zeehond, als symbool van een schone zee, in de spotlights te plaatsen.

Leo van Vliet stelt, als exploitant van de “Haven van Renesse”, de bovenverdieping van zijn nieuw gebouwde strandpaviljoen ter beschikking aan de Zeehondencrèche. Met dit museum beschikken toeristen in Zeeland via een interactieve expositie over nuttige en interessante informatie.
Over de historie van het gebied en over de zeehonden die ze vanaf het balkon van het strandpaviljoen op de zandbank voor de kust kunnen zien liggen. Een educatieve dependance in Zeeland van de zeehondencrèche.

Zeehonden

Rond Schouwen-Duiveland zijn zeehonden (robben) niet zo moeilijk te vinden. Het schone water, de ruimte en de rust hebben een positieve invloed op deze dieren en ze gedijen hier goed. Ze hebben hun plekje gevonden. Voor de kust van Renesse, in de Oosterschelde en in de Grevelingen leven vrij grote populaties. Ze rusten op de droogvallende platen of zwemmen nieuwsgierig mee als je over het water vaart.
Zowel Staatsbosbeheer (Grevelingen) als de rondvaartboten op de Oosterschelde organiseren geregeld zeehonden safari’s.

Er zit een stijgende lijn in de geboorte van zeehondenpups in de Zeeuwse wateren, maar de populatie kan zich nog niet zelf in stand houden. De Zeeuwse Milieu Federatie legt uit dat 25 procent van een populatie uit jonge dieren moet bestaan om de sterfte op te vangen. In Zeeland is dat 10 procent.

Jaap van der Hiele van de EHBZ is desondanks optimistisch. “Afgelopen jaar zijn er ongeveer 750 gewone en 750 grijze zeehonden geteld in de Zeeuwse wateren. In 1993 waren dat tussen de 5 en 10 zeehonden.”

Lenie ’t Hart heeft in Schouwen-Duiveland een volwaardig ambassadeur gevonden als het gaat om de zorg voor de zeehonden. De zeehond heeft een Zeeuws tintje gekregen.